Échase'l pieslle pola oficialidá del asturianu.

La Universidá europea ta viviendo un procesu de tresformación tres de que s'aprebare'l "Plan Boloña" nesa ciudá Italiana, que va sentar les bases d'una converxencia nes titulaciones y na metodoloxía y didáutica de les universidaes europees, col enfotu de que les titulaciones d'un estáu de la XE valgan lo mesmo nos otros estaos.

 A consecuencia d'esto, un grupu de xente vien organizando dende va tiempu y dende unes posiciones más bien anarquistes, dellos actos de protesta y vindicación del supuestu procesu de privatización qu'implica Bolonia. El so gran eslógan ye, equí en Madrid, na mio facultá a lo menos "Fuera Empresas de la Universidad". Y les sos principales crítiques céntrense en dellos puntos:

A) La esistencia de másteres pagaos por empreses

B) La supuesta imposibilidá d'estudiar y trabayar a un tiempu.

C) Les beques-préstamu.

D) La supresión de delles carreres (o l'amenorgamientu d'elles) como filosofía, por exemplu. Y un modelu universitariu centráu nel mercáu llaboral (mercáu non camiento que ye otru d'esos eslóganes)

A: Esta paez ridícula respondela siquiera, los másteres nes universidaes pagaos por empreses, paezme, esistieron primero de que yo ñaciera, lleven nelles bien de tiempu, y pa bien o pa mal, nun tienen munchu que ver cola denomada converxencia europea. Siempres foron daqué d'elitismu que yo nun veo bien, pero desvenceyao dafechu de la XE.

B: La supuesta imposibilidá d'estudiar y trabayar a un tiemu básase nel cambeu del sistema d'evaluación y docencia: Agora habría clases más pequenes, más participatives y nes que primaría l'asistencia y el trabayu diariu arriendes de la reflexón frente al modelu d'estudiar la montonera d'apuntes y presentase al esame: Que fai que bien de xente quiera más nun dir per clase nunca (y aprobar asina)... PAezme, que nuna universidá onde hai 2 bedeles per planta (a cuatro plantes, dos turnos, contái cuántos bedeles habrá), que básicamente nun faen otra que tocase los tolanos... Contái el númberu (bayurosísimu) de profesores que nun s'ocupen de la clase, a los que nun-yos da más que la xente apruebe o non, que nun ponen nin enfotu nin nada en dar les clases y pa los que l'autividá docente ye secundaria de la so "perimportante xera investigadora"... La llibertá de cátedra ta matando l'aprendizax.

Nun dexa de ser raro, ya illustrativo al empar, que quien más ta tres d'estes protestes seyan los mesmos anarquistes-perroflautes de cafetería que nun pasen per clase (sacantes honroses esceiciones). Tornando a lo de trabayar y estudiar, ye bien claro que nun s'ha de compatibilizar, la universidá ye un centru de formación, de xeneración de capital humano, tamos capitalizándonos per X años y asina poder salir al mercáu llaboral. Si hubiere una bona política de beques (y eso habría que reclamar) nun fadría falta trabayar al empar... Otra vegada la galbana tres de too.

C: Les beques-préstamu, nes que'l suxetu receutor ha devolver la totalidá del préstamu-beca (ensin intereses) n'acabando la carrera nos años que vienen darréu, paez que les pinten como "otru pasu del capital", frente al sistema d'anguaño... Yo nun lo veo tan prieto, nin me paez tan malo. Cuido que ye bono, y una manera de que la xente escueya la carrera pensando no que-y gusta, sí, pero tamién nel futuru. Por exemplu, un mozu que ye mui probe y mui bonu, que-y pagamos toos (la sociedá-estáu) una beca préstamo, y qu'en saliendo de la universidá algama'l nobel y gana bien de perres nuna farmacéutica (por exemplu) habría devolver l'ayuda que-y dimos, y véolo bien.

D: Fastidia tener que dir hasta Madrid a estudiar Ciencies Polítiques, pero si la mayoría de los qu'estudiamso estes carreres acabamos trabayando (les más de les vueltes na función pública, pos ye pa opositar que te val esto), nun ye casual. Lo que nun podemos tener, ye una facultá de filosofía en cada pueblu, en cada barriu, formando caduna 100 ó 200 persones añalmente, pa una demanda de profesoráu que nun ye nin de 20 persones al añu. ¿QUé porcentaxe d'estudiantes de filosofía acaba trabayando de filósofu na universidá o nel institutu? ¿Un 5%? ¿Por qué hai más facultaes y places de filosofía que de polítiques, si hai menos demanda o aproximada? Nun soi pa entendelo. Cuido que la universidá habría d'adaptar más la ufierta a la demanda del mercáu (y yo nun digo que desapaeza la carrera), pero nun ye creyible que teamos pagándo-yos toos beques a bien de filósofos pa qu'acaben nel paru. Quiero más pagar dos beques a dos médicos que sé que van trabayar y van curanos, que pagar una beca a un médicu y otra a un filósofu que va acabar en paru.

Paeceré nazi o daqué -ye políticamente incorreuto dicilo- pero nun me paez que la universidá seya o heba ser la "casa de la conocencia" pola que nagüen tantos... Pienso qu'ha formar xente cualificao pa trabayos cualificaos, y que nun sé notres universidaes, pero yo a la de mio, xulgaréla polo bien que me preparó pal futuru, pal trabayu y pa les oposiciones, y non porque m'enseñó más. El modelu esi ensin disciplina, tresversal nel que'l profesor ye "ún más", nun me convence. Yo, si quixere conocimientu, nun siguiría un plan d'estudios, garraríame 3 ó 4 asignatures de filoloxía francesa, dalguna de filoloxía asturiana, otres d'hestoria del arte, delles de polítiques.. Pero eso nun ye plan, y muncho menos ye plan que lo paguemos el conxuntu de los ciudadanos.

La universidá, ha ser un llugar nel qu'heba igualdá d'oportunidaes, un llugar nel que la xente tea formada acordies con trés coses: 1- Les sos ambiciones, 2- La demanda del mercáu, 3- Les sos capacidaes. Toi dafechu a la escontra d'una universidá abierta a toos, defendo la PAU y la selectividá, y nun pienso que na universidá pueda entrar quien quiera, pero lo mesmo que defendo eso, defendo que nun seya'l dineru la barrera, sinón les ganes y la intelixencia.

P.D. La universidá española ye una casa putes, endogámica, enllena de xente y catedráticos que nun saben dar clase, que nun fixeron el CAP nin daqué paecío, que nun faen otra que lleer los apuntes vieyos y rancios que tán mariellos del pasu'l tiempu. Una casa de putes que coloca bedeles a mamplén, una casa de putes na que les notes pónenteles pol sistema del círculu concéntricu (del que falaré bien ceo), onde los profesores dan 6 hores selmanales de clase (frente a les 18 d'un profesor d'institutu o les 20 d'un mayestru d'escuela)... Nun quiero una universidá onde la docencia nun seya vocacional, enllena de xenticaya politizada, que tien cátedres por ser amigu de tal o cual diputáu o por tener el carné del PP o del PSOE... Alcuérdome que nel institutu, había siempres 1 profesor bonu, 1 llocu y los demás normales... Na universidá, tienes 1 bonu, y los demás puxarra (na puxarra hailos llocos, hailos idiotes, hailos ineptos y hailos pasotes). Bienllegada seya una reforma que los ponga nel so sitiu, anque soi pesimista con Boloña: Nun ye abondo.

L'asturianismu (& friends) sacó'l 3,37% de votos (URAS-PAS+Unidá+Andecha) nes últimes nacionales (onde la xuntura d'URAS-PAS y Unidá daría un diputáu pela circunscripción central (3,06%)

 Tres d'estes eleiciones, URAS-PAS (onde'l que más votos pon ye'l PAS), ye la cuarta fuercia del país, tien 11 conceyales y ye equipu de gobiernu y llave en dalgún llugar tan importante como Villaviciosa.  El PAS, como partíu parllamentariu que foi, como primer partíu estraparlamentariu, como cuarta fuercia del país, como partíu más votáu (3 vegaes dobló en votos a Unidá) d'Asturies tien que responder.

El PAS ta anguaño silente. Tien ensin convocar un congresu nacional dende l'añu la pera, hebo ún en 1998, otru en 2002 paezme y d'entós p'acá nun hebo más... Dos años de retrasu (paezme que ye una vulneración del artículu 19 de los sos estatutos). Posibles illegalidaes al marxe, y falando de responsabilidá política, el PAS tien que facer daqué. Nun pue ser que l'aición seya nun se presentar a les estatales y callar la boca. Nun pue ser qu'esti partíu nun aclarie si va siguir, si tien intención de siguir cola URAS, de renovase o de morrer, y mesmo'l so cabezaleru. Nun pue ser que la cuarta fuercia d'asturies calle la boca y siga silente, llimitándose a poner dalgún artículu d'opinión que tal paez que'l PAS ye la xustifiación pa que Xuan Xosé tenga daqué colo que firmar embaxo los artículos de LNE.

Mui cómodu ha tar onde ta que nun fai nada por cambiar la situación. Les eleiciones nun se ganen na campaña. Los escaños? Tampoco. Hai que trabayar por sacar les coses, hai que facer sprint, pero tamién trabayu de fondu. Poro, hai partíos que dan ruedes de prensa, otros que peguen cartelos, dellos hasta faen denuncies, otros dan mítinos, congresos, alderiques, conferencies, executives... ¿Por qué nun hai nada d'ello nel PAS? ¿Por qué los militantes del PAS nun s'alcen escontra lo que ta pasando nel so partíu? ¿Nun se decaten de que son el buque insignia del asturianismu? Munchos queremos más dir notros barcos porque mos gusten más o porque'l capitán d'otros recuérdanos a Haddok, un barbudu peculiar nel que nun m'enfoto al timón. Pero ellos son el buque insignia, quiciabes quixeren más qu'Unidá tuviere más votos qu'ellos y sacare escañu (Y yo tamién... ¿Quién non?) Pero pa bien o pa mal la responsabilidá ye d'ellos, y d'ellos nun salió nenguna propuesta. La responsabilidá ye d'ellos y d'ellos nun salió nengún actu. La responsabilidá ye d'ellos y d'ellos nun salió pallabra.

¿Ónde ta la Xuventú Asturianista? Vaya organización que nin tien cabezaleru, nin voceru nin pegó una puta pegadiella na vida. ¿Onde tán les pancartes o banderes del PAS nes manifestaciones? ¿Ónde ta esi congresu? ¿Ónde les esplicaciones tres del fracasu eleutoral? Notros llugares asúmense los erros, acéutense les consecuencies, y la xente dimite: Ver Marqués, ver Llamazares... Paez que nel PAS non. Notros sitios evalúense estratexes, faense campañes, danse comunicaos de prensa, particípase nos movimientos sociales (ver cualquier partíu) paez que nel PAS non. Paez que'l "PAS ye different"

 Y ello, si'l PAS nun fore otra que'l nome col que-y gusta firmar a Xuan Xosé na Nueva España nun diba ser mayor problema. Pero preste o non hai 2,2 asturianos de cada 100, más de 10.000 que por una razón o por otra, o a falta de daqué meyor, enfotáronse nellos (y tamién na URAS). Por ellos, por quien los votó, tienen qu'asumir les responsabilidaes. Por toos, por quienes nun los votamos pero que somos ciudadanos d'Asturies, tienen qu'asumir les responsabilidaes que'l pueblu-yos dio nos sos cargos públicos... por nós, que nun los votamos pero votamos asturianismu, tienen qu'asumir les responsabilidaes.

Si-y pido responsabilidaes a la FSA o al PP o a IX como asturianu, al PAS pído-yla como asturianu y como nacionalista.  Que les asuman yá, porque d'ellos son y a naide-y les puen endilgar.

La Islla de Mann asoleya sellos, ún d'ellos cola bandera d'Asturies y una frase n'asturianu. Va ser el primer sellu de cursu llegal que tenga una frase na llingua d'esti pequeñu país. Y, casualmente, nun lu mandó facer l'estáu nel que tamos enxertos.

L'otru día, contáronme, que nun concursu de Cuatro (canal sociata) entrugaben a la xente pol "dialecto que se habla en asturias (sic)"... Igual de zoquetes los qu'entrugaben que los que respondíen... y mientras esto pasa nel estáu al que-y debemos... ¿Qué-y debemos? Yo nun-y debo nada. Demientres que l'estáu nel que tamos enxertos danos el llombu, pasa de nós, desprecia la nuesa llingua, el nuesu pesu políticu, la nuesa cultura y los nuesos intereses en forma de llinies elléutriques canceroses o de centrales de ciclu combináu, un paisín, diminutu, aínda más pequeñu qu'esti, a más de 1000 quilómetros asoleya un sellu con una frase n'asturianu.

¿Por qué ye que nun país como Mann o como Escocia, onde lo único que m'axunta a ellos ye la música y la raza (ellementos más bien febles pa cualaquier cosa y más pa un estáu)? Por qué ún siéntese más en casa n'Edimburgu, onde siente un cantar que yá tien sentío nes cais d'Uviéu qu'en Madrid? ¿Por qué l'estáu mos da la espalda? Y sobre manera: ¿Por qué tenemos tantu aguante que mos quedamos como tamos? 

Nun quiero nada d'esti estáu, y nun ye que nun lo quiera porque l'estáu me dea noxu "per se"; siéntome innoráu, discrimináu, desconocíu, estranxeru... somos los negros d'iberia, aquellos que nun tienen drechos, aquellos con una llingua qu'esmolez más al gobiernu d'una islluca nel Mar d'Irlanda más qu'al gobiernu de Madrid con bien de competencies nel nuestru país.

Lo dicho, que si nun hai independencia, quiero facer estáu con Mann.

¿Ú les vindicaciones de les 35 hores? ¿Ú les vindicaciones por tener mediu més más (o aínda más) de vacaciones añales? ¿Ú l'aquello por frenar la precariedá nel trabayu?

Si hai daqué más caciquil, más puerco, más gochizal y más interesao qu'un partíu políticu, ello ye (de xuru) un sindicatu mayoritariu. Cola so xente "lliberao" (Lliberáu: Home o muyer que queda na sé'l sindicatu ganando lo mesmo qu'un que trabaya), cola so participación d'esceición en tolos comités d'empreses (si yes de CCOO o d'UGT nun da más que namái que representes al 1% de los trabayadores de la to empresa, l'asientu na mesa de negociación ta aseguráu)...

Y llueu, esi tresvase tan guapín de puestinos nos sindicatos a poltrones socialistes (y en dellos casos d'IX) nun dexa de tener el so aquello. Los sindicatos nun dexen de ser anguaño más que xestores del diálogu social, dexaron de ser les organizaciones vindicatibes que lluchaben polos drechos sociales de los trabayadores, anguaño nun son más que les prolongaciones de les empreses mediático-polítiques que toos conocemos y que nun dexen de traicionar l'interés de los trabayadores a la mínima de cambeu: (P. Ex. la fuelga na xusticia)

 Murnia realidá esta na que firmamos por "quedanos como tamos" y que nun mos dexen peor... ¿Ónde quedó l'aquello de les lluches sociales? Nun lo sé. Nun fai falta ser comunista (digo yo) nin siquiera d'esquierdes pa querer unes condiciones de trabayu dignes, pa reclamar les 35 (o les 30 hores, como proponía Chávez en Venezuela) llaborales selmanales... pero bono, esto quedó pa prau, esmoleznos más que mos baxen los impuestos, que mos "dean" (¿dean? como si foren de la fortuna particular de ZP) 400€ etc...

 Lo dicho, que'l pueblu tien lo que se merez... el problema ye cuando ún nun ta d'alcuerdo cola mayoría y tien que lo tragar...

A estes altuers sabréislo toos lo de qu'hai un bilurdiu pela rede de que van facer un diariu n'asturianu... Más info mirái www.asturnews.com  

1- Nun lu tienen los Valencianos, un diariu na so llingua

2- Nun lu tienen los vascos (pesllaron l'engunkaria)

3- Nun lu tienen los gallegos (lo más averao ye un periódicu gratuitu que sal de llunes a vienres) (http://www.l-v.es/)

4- Si lu llamen de centro na Asturies Lliberal... veo a un Federico Ximenez Losantos xDDD

Nun sé, pero bono, diba tar bien si fore realmente de centro y realmente fore verdá...

Va nomase académica de númberu a Berta Piñán. El fechu en sí nun me paez mal. La xente reconozla como una bona escritora (otra cosa son les opiniones de cadún, que yo metía enantes a Xandru Fernández) pero nun pienso que se-y heba facer una crítica tan dura como la que-y tán faciendo dellos seutores del asturianismu, por, lo de siempres, opciones polítiques.

 Bien ye verdá, esto hai que lo dicir, que na ALLA nun podemos dexar entrar a ún o a una con ser bon filólogu/a o escritor/a. Fai falta un daqué de compromisu cola llingua y yo, como nun conozo a Berta Piñán nun sé si lu tien.

Con too y con eso, nun quería falar d'esta muyer, sinón de la política xeneral de l'ALLA pa colos académicos de númberu y tal... Anguaño tolos académicos de númberu menos ún (correxíime si m'enquivoco) son asturianos (la esceición ye González-Quevedo) y faise una norma p'Asturies y dende Asturies, cuando'l nuestru idioma ye daqué que degola les llendes d'Asturies con muncho.

Diréis eso de que l'ALLA nun tien competencies fora d'Asturies (y ye verdá) pero tamién ye verdá que podría teneles si les comunidaes autónomes d'Asturies y Castiella y Llión aportaren a alcuerdos, o los estaos español y portugués. Con too, pienso qu'hai que facer una norma pa toos, pasu ente pasu (ensin dexar que'l trabayu normalizador alredor del estándar d'anguaño quede pa prau). La llingua ta viva n'Asturies, menos pa Llión, pero quiciabes más nes tierres de Miranda. ¿Por qué nun se da'l pasu de poner un académicu de númberu Mirandés? ¿Por qué nun se perfila una estratexa a mediu plazu pa que l'ALLA devenga la institución cimera de les lletres mirandeses?

En Miranda nun hai institución, namái qu'una convención ortográfica, en Miranda hai xente mui válido (ún d'ellos foi nomáu académicu d'honor de l'ALLA) Pero... por qué nun se da'l pasu? Tampoco ye que la metá l'ALLA seyan Mirandeses, pero, si hai un llionés por qué nun pue haber un Mirandés? ¿Nun diba da-y muncha proyeición que la nuesa academia presidiérala un portugués de Miranda? En fin, sé qu'hai munchu provincialismu entá (y dellos nun tienne nin vergoña de reconocelo) 

Ayeri taba viendo en Tele-Mandril, la televisión de la esperanza, un programa presentáu pol inteleutual de centru y reformista que ye Sánchez Dragó. Falaben de llibros, y cadún de los que taben ellí apurría la so particular llista de los que consideraba "clásicos" qu'habíen de lleese sí o sí.

Falaron tamién de la lliteratura en llingua castellana y de la rellación ente los escritores d'Europa y los d'América... (Bon alderique pa falar de Miranda y Llión).

Too esto, insomne yo, llevóme a pensar na nuesa lliteratura dende'l puntu de vista d'un llector normalucu o probetayu (he reconocelo, gustaríame lleer más de lo que lleo) y lleo más pel branu que'l restu l'añu. Hai una lliteratura (nun sé si bona o mala) depués de 1981 y podemos falar d'una continuidá: Tolos años hai noveles, tolos años hai llibros de poesía, tolos años hai teatru (d'esto último nun toi seguru) hai una bona riestra de nomes, de nomes conocíos, un sistema de premios (probetayu pero acordies colo que ye la realidá llingüística y alministrativa del idioma) y hasta hai dalgún nome que dacuando trespasa les llendes y traducen a otres llingües (verbigratia Xuan Bello).

Sicasí, habría que pensar si lo qu'hebo enantes del Surdimientu ye una lliteratura a la que merez la pena rendir homenaxe pola so calidá lliteraria o namái que pol fechu de tar escrita na llingua que ta escrita... Nun teo constancia (nun hai constancia) de novela dala fecha enantes del últimu terciu del sieglu XX, y nun mundiu onde esti xéneru ye'l más lleíu y valoráu nun contribui munchu al esporpoye del idioma.

D'otra banda, habría que plantegase si podemos considerar que la lliteratura asturiana (o asturlleonesa, más bien) tien "autores" nel sentíu de persones con bien d'obres nes qu'heba una evolución, nes qu'heba una pluralidá d'escritos y non "dellos poemes escaecíos de dellos escritores".

Marirreguera: Tien 3 poesíes (Pleitu ente Uviéu y Mérida, Dido y Eneas, Hero y Leandro) y 2 pieces de teatru: Diálogu Políticu (inaugura un xéneru mui asturianu) y L'ensalmador. Cuido que tien muncho de simbólico pol aquello de ser el primeru, y que tien calidá... pero nun tien bayura.

Bernaldo de Quirós tien namái qu'un poema. Esos son los nuesos barrocos...

Según la recopilación fecha equí: http://www.cavedaynava.org, cuido que namái podemos falar d'autores de verdá: de Teodoro Cuesta, García Rendueles, Pin de Pría y pocos otros... Yo d'eses, recomiéndovos la que pa min (masque seya de tema relixosu) ye una de les meyores poesíes escrites n'asturianu de la hestoria que ye "Refugium Peccatorum"---> http://www.cavedaynava.org/refugium.txt .

D'otra banda, quixera tiravos el guante:

1. - ¿Cuál o cuálos son pa ti los autores (si ye que los hai) más importantes de la lliteratura asturiana y que se puen equiparar a Cervantes, Molière, Victor Hugo, Dickens, Poe, Stevenson, Shakespeare, Tolstoi, Puxkin o Dostoievski (si ye que los hai)?

2. - ¿Qué obra fecha n'asturianu enantes del Surdimientu "ha lleese" pola so calidá ya importancia?

3. - ¿Hai dalguna obra escrita n'asturianu -enantes del surdimientu- que mereciere que'l mundiu la conociera y la punxere a la vera d'otros clásicos?

 Pídovos que nun vos dexéis cegar pol amor patrióticu...

Ente mamar polles a los políticos (con escasu éxitu), y poner bombes nos edificios del PP y del PSOE (con escasu éxitu tamién)... ¿Hai manera de da-y un reblagu al confliutu llingüísticu y facer qu'avance la cosa?

Va tiempu había un home... llamábase Gandhi... inventara métods democráticos bien efeutivos...

Voi dexar ún de los cancios que más me presten, llámase Garota de Ipanema (La Moza d'Ipanema) que ye un barriu "de bon ver" de Rio de Janeiro (Ríu de Xineru :P)

Foi mui famosa (de xuru vais conocela) y tien versiones n'inglés polo menos... (sona bien, pero non tan melguera como en portugués), pena que nun heba versión asturiana... O, meyor, pena que nun heba esta clase de música n'asturianu.